Investing.com - Dış ticaret istatistikleri, genel ticaret sistemi ve özel ticaret sistemi olmak üzere iki farklı ticaret sistemine göre hesaplanmaktadır. Genel ticaret sisteminde, bir ülkenin ekonomik alanına giren ve ekonomik alanından çıkan mallar kapsanmaktadır. Bu sistemde, ülkenin ekonomik alanını oluşturan serbest bölgeler, gümrük antrepoları ve serbest dolaşım alanına giren veya bu alanlardan çıkan mallar hesaplamalara katılmaktadır. Özel ticaret sisteminde ise, gümrük antrepoları ve serbest bölgeler istatistiklerde yer almamakta, sadece ülkenin serbest dolaşım alanına giren ve bu alandan çıkan mallar kapsanmaktadır.
Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığı işbirliğiyle oluşturulan genel ticaret sistemi kapsamında üretilen geçici dış ticaret verilerine göre; ihracat 2021 yılı Mayıs ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre %65,7 artarak 16 milyar 498 milyon dolar, ithalat %54,0 artarak 20 milyar 627 milyon dolar oldu.
Ocak-Mayıs döneminde ihracat %38,3, ithalat %25,2 arttı
Genel ticaret sistemine göre ihracat 2021 yılı Ocak-Mayıs döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %38,3 artarak 85 milyar 209 milyon dolar, ithalat %25,2 artarak 103 milyar 485 milyon dolar oldu.
Mayıs ayında enerji ürünleri ve altın hariç ihracat %68,6, ithalat %61,7 arttı
Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ihracat, 2021 Mayıs ayında %68,6 artarak 9 milyar 207 milyon dolardan, 15 milyar 519 milyon dolara yükseldi.
Mayıs ayında enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ithalat %61,7 artarak 10 milyar 725 milyon dolardan, 17 milyar 342 milyon dolara yükseldi.
Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç dış ticaret açığı Mayıs ayında 1 milyar 823 milyon dolar olarak gerçekleşti. Dış ticaret hacmi %64,9 artarak 32 milyar 861 milyon dolar olarak gerçekleşti. Söz konusu ayda enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı %89,5 oldu.
Dış ticaret açığı Mayıs ayında %20,2 arttı
Mayıs ayında dış ticaret açığı bir önceki yılın aynı ayına göre %20,2 artarak 3 milyar 436 milyon dolardan, 4 milyar 129 milyon dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2020 Mayıs ayında %74,3 iken, 2021 Mayıs ayında %80,0'a yükseldi.
Dış ticaret açığı Ocak-Mayıs döneminde %13,1 azaldı
Ocak-Mayıs döneminde dış ticaret açığı %13,1 azalarak 21 milyar 35 milyon dolardan, 18 milyar 277 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2020 Ocak-Mayıs döneminde %74,5 iken, 2021 yılının aynı döneminde %82,3'e yükseldi.
Mayıs ayında imalat sanayinin toplam ihracattaki payı %94,1 oldu
Ekonomik faaliyetlere göre ihracatta, 2021 Mayıs ayında imalat sanayinin payı %94,1, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı %3,0, madencilik ve taşocakçılığı sektörünün payı %2,5 oldu.
Ocak-Mayıs döneminde ekonomik faaliyetlere göre ihracatta imalat sanayinin payı %94,3, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı %3,3, madencilik ve taşocakçılığı sektörünün payı %1,9 oldu.
Mayıs ayında ara mallarının toplam ithalattaki payı %76,7 oldu
Geniş ekonomik gruplar sınıflamasına göre ithalatta, 2021 Mayıs ayında ara mallarının payı %76,7, sermaye mallarının payı %13,9 ve tüketim mallarının payı %9,3 oldu.
İthalatta, 2021 Ocak-Mayıs döneminde ara mallarının payı %75,8, sermaye mallarının payı %13,9 ve tüketim mallarının payı %10,2 oldu.
Mayıs ayında en fazla ihracat yapılan ülke Almanya oldu
Mayıs ayında ihracatta ilk sırayı Almanya aldı. Almanya'ya yapılan ihracat 1 milyar 408 milyon dolar olurken, bu ülkeyi sırasıyla; 1 milyar 152 milyon dolar ile ABD, 1 milyar 106 milyon dolar ile Birleşik Krallık, 835 milyon dolar ile İtalya, 715 milyon dolar ile İspanya takip etti. İlk 5 ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın %31,6'sını oluşturdu.
Ocak-Mayıs döneminde ihracatta ilk sırayı Almanya aldı. Almanya'ya yapılan ihracat 7 milyar 683 milyon dolar olurken, bu ülkeyi sırasıyla; 5 milyar 427 milyon dolar ile ABD, 4 milyar 983 milyon dolar ile Birleşik Krallık, 4 milyar 397 milyon dolar ile İtalya ve 3 milyar 981 milyon dolar ile Irak takip etti. İlk 5 ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın %31,1'ini oluşturdu.
İthalatta ilk sırayı Çin aldı
İthalatta Çin ilk sırayı aldı. Mayıs ayında Çin'den yapılan ithalat 2 milyar 633 milyon dolar olurken, bu ülkeyi sırasıyla; 2 milyar 62 milyon dolar ile Rusya, 1 milyar 783 milyon dolar ile Almanya, 951 milyon dolar ile ABD, 933 milyon dolar ile İtalya izledi. İlk 5 ülkeden yapılan ithalat, toplam ithalatın %40,5'ini oluşturdu.
Ocak-Mayıs döneminde ithalatta ilk sırayı Çin aldı. Çin'den yapılan ithalat 12 milyar 286 milyon dolar olurken, bu ülkeyi sırasıyla; 10 milyar 312 milyon dolar ile Rusya, 9 milyar 354 milyon dolar ile Almanya, 4 milyar 700 milyon dolar ile ABD, 4 milyar 575 milyon dolar ile İtalya izledi. İlk 5 ülkeden yapılan ithalat, toplam ithalatın %39,8'ini oluşturdu.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ihracat %2,0 arttı
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre; 2021 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre ihracat %2,0, ithalat %2,3 arttı. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise; 2021 yılı Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre ihracat %63,7, ithalat %51,6 arttı.
Yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayi ihracatı içindeki payı %2,7 oldu
Teknoloji yoğunluğuna göre dış ticaret verileri, ISIC Rev.4 sınıflaması içinde yer alan imalat sanayi ürünlerini kapsamaktadır. Mayıs ayında ISIC Rev.4'e göre imalat sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı %94,1'dir. Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ihracatı içindeki payı %2,7'dir. Ocak-Mayıs döneminde ISIC Rev.4'e göre imalat sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı %94,3'tür. Ocak-Mayıs döneminde yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ihracatı içindeki payı %3,1'dir.
Mayıs ayında imalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı %78,4'tür. Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ithalatı içindeki payı %11,4' tür. Ocak-Mayıs döneminde imalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı %78,8'dir. Ocak-Mayıs döneminde yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ithalatı içindeki payı %12,7'dir.
Özel ticaret sistemine göre ihracat 2021 yılı Mayıs ayında 15 milyar 652 milyon dolar oldu
Özel ticaret sistemine göre ihracat, 2021 yılı Mayıs ayında, ihracat bir önceki yılın aynı ayına göre %66,1 artarak 15 milyar 652 milyon dolar, ithalat %51,2 artarak 19 milyar 317 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Yazar: Necdet Erginsoy