Son Dakika
0
Reklamsız Sürüm. Investing.com deneyiminizi geliştirin. 40% kadar indirimden yararlanın Daha Fazla Ayrıntı

Üretim Maliyetleri Arttıkça Alım Gücü ve Ekonomiye Olan Güven Azalıyor

Yazar Investing.com (Şenay Şerefoğlu/Investing.com)Piyasa Genel Bakış21.04.2022 14:01
tr.investing.com/analysis/retim-maliyetleri-arttkca-alm-gucu-ve-ekonomiye-olan-guven-azalyor-200487685
Üretim Maliyetleri Arttıkça Alım Gücü ve Ekonomiye Olan Güven Azalıyor
Yazar Investing.com (Şenay Şerefoğlu/Investing.com)   |  21.04.2022 14:01
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu makale zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor
 

Bugün yurt içinde tüketici güveni ve tarımsal girdi maliyetleri açıklandı. Rakamlar son derece kötü.

Enflasyona neden olan her dinamik tüketicinin güvenini sarsan bir durum ve son yıllarda enflasyonda en büyük payın dövizdeki yükseliş olduğunu biliyoruz. Dövizin hızlı bir tırmanış gösterdiği Ağustos 2018 sonrası tüm göstergelerde büyük bozulmalar yaşandı. 2018 Ağustos’ta 68,3 olan tüketici güveni de Ekim’de 57,3’e kadar düştü. Benzer bir durum 2019’da da yaşandı. 2020’de pandemi ile yaşanan düşüş sonrası bir toparlanma oldu ve Mart 2021’de endeks 86,7’ye çıkarak Aralık 2012 sonrası en yüksek seviyeyi gördü.

Bu dönemde neler yapıldı da endeks toparladı?

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak istifa etti, TCMB Başkanı Murat Uysal görevden alındı. Yeni Başkan Naci Ağbal sıkı para politikası uygulamaya başladı ve Kasım’da 8,60’a çıkan dolar kuru Şubat 2021’de 7,0 seviyesi altına indi. Ancak enflasyon yükselmeye devam etti. Neden? Çünkü dövizdeki yükselişin etkisi.

Enflasyonda değişime neden olan bileşenlerden biri de tüketici beklentileridir. Eğer, tüketici enflasyonun daha fazla çıkmayacağını düşünürse -ki bunda Türkiye’de dövizdeki fiyatlama en önemli etken – rağbet de azalmaya başlar. Yani ihtiyaç kadar tüketim yaşanır. Mart 2021’e kadarki dönemde tam da bu durum söz konusuydu. Tüketici, dövizdeki düşüş, uygulanan para politikası ve maliye tarafında da sıkılaşma olmasıyla ekonomiye dair beklentisini pozitife çevirdi.

Mart 2021’de olanlar herkesin malumu… Ağbal görevden alın, Kavcıoğlu göreve atandı ve kur buna yükselişle tepki verdi. Ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yaz döneminde faizlerin ineceğini açıklaması, derken Eylül’de bu sürece başlanması ve Kasım – Aralık’ta TL’deki kaybın artması… Tüm bunlar vatandaşın kaygılarını da artırdı. Güven endeksi Aralık 2021’de 68,9’a geriledi.

Kasım’da %21 seviyesinde olan enflasyon Aralık’ta %36’ya çıktı. 2022’nin ilk çeyreğinde ise %48, %54 ve %61’e çıktı.  Yılın ilk çeyreğinde dolar kurunda %9 artış oldu, ama 2021’in son çeyreğindeki atağın enflasyona yansımasıyla fiyat artış hızı son 20 yılın en yükseğine çıkınca haliyle tüketicinin ekonomiye dair güveni de düştü.

Asıl önemli nokta: Tüketicinin kendi maddi durumuna dair kaygısı.

Mart 2021’de tüketicinin maddi durum beklentisi 67,3 iken Nisan 2022’de bu oran 49,1’e düştü. Tüketicinin gelecek 12 aylık dönem içinde kendi maddi durum beklentisini ölçen endeks Mart 2021’de 87,9 iken Nisan 2022’de bu oran 63,9’a indi.

Güven endeksi hesaplanırken 100 seviyesi eşik olarak kabul ediliyor. 100 altındaki seyirde düşüşün hızlanması tüketicinin hem kendi maddi durumuna hem de ülke ekonomisine dair karamsar olduğunu gösterir.

Yılın devamında enflasyonun %55 - %70 aralığında seyretmesi bekleniyor. Yani gelecek aylarda yükselişin sürmesi, son çeyrekteki baz etkisinde yaşanacak düşüşün ise hissedilmeyecek oranda zayıf kalması bekleniyor. Bunun tüketiciye karşılığı ise; daha az gelir ve daha zor bir maddi süreç.

Üretici tarafında da durum son derece kötü. Tüketiciye yansıyan maliyetler öncesinde üreticiye yansıyor ki Nisan ÜFE %115 ile zaten durumu açıklıyor. Tarım üreticilerinde yani çiftçi tarafında döviz etkisi daha kısa sürede kendini gösterdiği için maliyetler de hızlıca artıyor.

Son bir yılda tarımsal girdi maliyeti %81 oranında arttı. Bu tüm kalemlerdeki değişimin ortalamasıdır. TÜİK verilerine göre sadece bir yılda gübre %138, enerji %121 ve bina bakım masrafı %100 artmış. Piyasada bu oranların çok daha fazla arttığını biliyoruz.

Çiftçi, üretim maliyeti böylesine rekor oranda artarken nasıl üretim yapabilir? Cüzi olan ve neredeyse bir yıl sonra yapılan desteklerle üretim devam ettirilebilir mi? Çiftçi kazanç sağlayamıyorsa nereye kadar borçlanacak?

*Pandemiyle beraber akaryakıt fiyatlarında artış oldu, doğru. Ama bir yılda akaryakıta %130’dan fazla gelen zammın petroldeki yükseliş oranının çok üzerinde olmasındaki neden TL’deki kayıp ya da bir başka değişle kurdaki yükseliş!

Döndük mü yine başa! Uygulanan politikalara! Bunların yarattığı tahribata!..

Üretim Maliyetleri Arttıkça Alım Gücü ve Ekonomiye Olan Güven Azalıyor
 

İlgili Makaleler

Üretim Maliyetleri Arttıkça Alım Gücü ve Ekonomiye Olan Güven Azalıyor

Yorum Ekle

Yorum Kuralları

Biz, yorumları kullanarak diğer kullanicilarla bağlantıya geçmeniz, perspektifinizi paylaşmanız ve  yazarlara ve diğer kullanıcılara sorular sormanızı amaçlıyoruz. Ancak, söylem düzeyini yüksek tutmak amacıyla oluşturduğumuz aşagıdaki kriterleri lütfen aklınızda tutunuz:

  • Söyleşiyi zenginleştirin
  • Odaklanın ve takipte olun. Sadece tartışılan konuyla ilgili bilgileri gönderin.
  • Saygılı olun. Negatif görüşler bile pozitif ve diplomatik çerçevede anlatılabilir.
  • Standart yazı stili kullanın. Noktalama, küçük ve büyük harf kullanin.
  • NOT: Spam ve/veya promosyon içeren mesajlar ve  yorum içindeki bağlantılar silinecektir.
  • Küfür, iftira ya da bir yazar veya başka bir kullanıcıya yönelik kişisel saldırılardan kaçının.
  • Yalnız Türkçe yorum yapabilirsiniz.

Spam veya suistimal edenler siteden silinecek ve yazar veya kullanıcı olarak Investing.com tarafından ileride bir kayittan men edilecektir.

Düşünceleriniz buraya yazın
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
Bu sayfada da paylaş:
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yorumunuz için teşekkür ederiz. Yorumunuz, yöneticilerimiz tarafından kontrol edildikten sonra onaylanacaktır. Bu sebeple yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.
Yorumlar (8)
Suleyman Kaysı
Suleyman Kaysı 22.04.2022 0:26
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
yalan algılarla ūlkenin yönetilemeyeceginin kanıtıdır bu halimiz
Tolga Konuk
Tolga Konuk 21.04.2022 17:59
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
çok güzel açıklayıcı bir yazı ellerinize sağlık.
ekici yavuz
ekici yavuz 21.04.2022 16:51
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
2010 uçak gibi ilerde güzel olacak temenni ekonomi temenni ile gitmiyor piyasanın gerçekleri var (altın düğün sezonunun artar ) algısı olan ekonomik okur yazarlık varken çok işimiz var ilköğretim de dış borç cari açık enflasyon ne demek öğretmek lazım
Murat Yilmaz
Murat Yilmaz 21.04.2022 16:48
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
Yabancıya konut satana destek vatandaşa köstek
Gazi Bey
GaziBey 21.04.2022 16:07
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
Şenay Hanım, hiç bu kadar uzun yazmanıza gerek yok. Kısaca “ekonominin başına Faik Öztrak gelsin, o da IMF’ye emanet etsin, hepimiz mutlu olalım” deseniz daha büyük bir kitleye ulaşmış olursunuz. Yazınızın sonunda da dediğiniz gibi en başa döneriz böylece, 90’lı o kaotik yıllara.
Murat Yilmaz
Murat Yilmaz 21.04.2022 16:02
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
İltidar değişmedikçe bu böyle devam edecek işin kötüsü
Ćâddê êé
Ćâddê êé 21.04.2022 15:59
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
yaw he he
Duran Onen
Duran Onen 21.04.2022 14:10
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
senay hnm cok dogru tespitler maalesef bu ulkeyi yonetemeyenler sizin yazilarinizi okumuyor,okusalar bu kadar berbat olmaz ekonomi..
Selahattin Balcı
Selahattin Balcı 21.04.2022 14:10
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
yönetemeyenlere oy verenlerden, hasbel kader bu yazıyı okuyanlar da okuduğunu anlamıyor. 🤔
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yoruma Grafik Ekle
Engellemeyi Onayla

%USER_NAME% isimli kullanıcıyı engellemek istediğinize emin misiniz?

Bunu onayladıktan sonra %USER_NAME% isimli kullanıcı ile birbirinizin yorumlarını görmeyeceksiniz.

%USER_NAME% başarıyla Engelli Listesine eklendi

Bu kişinin engelini yeni kaldırdınız. Yeniden engellemek için 48 saat beklemeniz gerekmektedir.

Yorumu şikayet et

Yorum silinmeli, çünkü:

Yorum Şikayet Edildi

Teşekkürler!

Şikayetiniz yönetim ekibimize iletildi
Google ile Kayıt Ol
veya
E-posta ile Kayıt Ol