Son Dakika
0
Reklamsız Sürüm. Investing.com deneyiminizi geliştirin. 40% kadar indirimden yararlanın Daha Fazla Ayrıntı

Elektrikli Araçların Emtialar Üzerindeki Olası Etkileri

Yazar Yusuf KavakEmtia06.07.2021 11:02
tr.investing.com/analysis/elektrikli-araclarn-emtialar-zerindeki-olas-etkileri-200475062
Elektrikli Araçların Emtialar Üzerindeki Olası Etkileri
Yazar Yusuf Kavak   |  06.07.2021 11:02
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu makale zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor
 

Son yıllarda gerek çevresel sorunların artış göstermesi gerekse de yeni teknolojik ihtiyaçlar elektrik araçları cazip hale getirdi. Her ne kadar araçlarda kullanılan lityum iyon piller ve bazı bölgelerde elektriğin üretiminde kullanılan fosil yakıtlar çevreye zarar verebilecek bir faktör olsa da içten yanmalı motorlara nazaran emisyon salınımını büyük oranda azaltması ve yine elektrikli araçlarda kademeli hızlanma gibi olumsuzlukların olmayışı bu anlamda en büyük artı durumunda.

Şimdi bir de elektrikli araçların motor/pil yapısından kaynaklı değerli metaller/madenler üzerindeki etkilerine değinelim. Bilindiği üzere benzinli ve dizel araçların motorlarının üretiminde platinyum ve paladyum gibi değerli metaller de kullanılmakta. Bunlardan paladyum, benzinli araçların katalizörleri için kullanılırken platinyum ise daha çok dizel araçların katalizörleri için kullanılmakta. Hatırlayacak olursak 2015 yılında Volkswagen’in dizel araçlarındaki emisyon skandalının (şirketin bildirdiği emisyon değerinin hatalı olması bu değerlerin gerçekte yasal sınırın 40 katına yakın olması) patlaması ile platinyum fiyatları baskı altına girmiş,  paladyum fiyatları ise dizel araçlara sınırlama geleceği ve benzinli araçların talebinde artış görüleceği öngörüsü ile hızla artmıştı. Elektrikli araçların bataryaları ise genellikle lityum (lityum karbonat) bazlı olmakla birlikte ağırlıklı malzeme olarak kobalt manganez nikel alüminyum ve grafit gibi birincil bileşenlerin karışımı kullanılmakta. Örnek vermek gerekirse Tesla S modelinin bataryası lityumun dışında kobalt nikel ve alüminyumdan oluşurken,  yine dünyanın en çok satan elektrikli araçlarından birisi olan Nissan Leaf’in bataryası ise lityum-manganez alaşımlı olarak üretiliyor.

Dünyadaki elektrikli araç satışlarına dair detaylı bilgilere ulaşmak şu aşamada biraz zor olsa da son gelen bilgiler elektrikli araçların toplam içerisindeki payının Avrupa’da yüzde 15’lere,  ABD’de ise yüzde 5’lere doğru yükseldiği yönünde. Öyle ki özellikle pandemi sürecinde içten yanmalı araç satışlarındaki azalmaya karşın elektrikli araç satışlarının yüzde 43’lük artış sağlaması dikkat çekmişti. Elbette ki pandemi kaynaklı tedarik sıkıntıları bu hususta etkili olsa da ilerleyen süreçte hükumetlerin iklim politikaları ile de elektrikli araçların daha fazla ön planda olması beklenmekte.

Tüm bu gelişmeler ışığında emtia piyasalarında oluşabilecek fiyatlamaları öngörecek olursak öncelikle mevcut içten yanmalı motorlu araçların kullandığı benzin ve motorin gibi petrol türevlerine olan talebin 2030 yılı sonrasında ciddi düşüş göstermesi bekleniyor. Bununla birlikte elektrikli araçlar kaynaklı olarak da haliyle elektrik talebinin ciddi artış göstermesi beklenmekte. Ancak burada alışılagelmiş elektrik üretim çeşitlerini değerlendirdiğimizde en doğal üretimin yapıldığı hidroelektrik santrallerin küresel ısınma kaynaklı olarak ilerleyen süreçte bir kuraklık riski ile karşı karşıya olunması nedeniyle çalışması zora girebilir. Bu durumda da haliyle daha geleneksel yöntem olan fosil yakıtlar kullanılarak termik santraller aracılığı ile yapılacak üretimin kısmen de korunması söz konusu olacağından petrol türevlerinin Dünya üzerindeki talebinin zayıflama trendi beklenenden daha yavaş olabilir. Termik santral seçeneğinin hükumetlerce devre dışı bırakılması durumunda ise elimizde son seçenek olarak uranyum, toryum vb. maddelerin kullanımının söz konusu olduğu Nükleer santraller kalmakta. Buradan da anlaşılacağı üzere petrol fiyatları üzerinde önümüzdeki 10 yıllık süreçte ilk etapta ciddi bir artış(fosil yakıt kullanımına kısıtlama gelene kadarki süreçte hızlı bir talep) ve sonrasındaki süreçte de kademeli olarak azalma söz konusu olabilir. Diğer yandan küresel ısınma faktörünün de göz önüne bulundurulduğunda Uranyum ve Toryum gibi Nükleer Enerji kaynaklarının fiyatlarında ciddi artışlar söz konusu olabilir.

Diğer yandan yazımın başında belirttiğim araç parçaları açısından süreci ele alacak olursak içten yanmalı motorla çalışan araçların egzoz katalizörü olarak kullanılan platinyum ve paladyum fiyatları da bu süreçte zarar görebilir. Elbette ki emisyon zararı yüksek olan dizel araçların devre dışı bırakılması sürecinin daha hızlı olması beklendiğinden platinyum fiyatlarının daha erken baskı altına girmesi de muhtemel. Denklemin diğer tarafında elektrikli araç bataryaları için kullanılan başta lityum karbonat olmak üzere kobalt nikel alüminyum ve manganez gibi emtialar ise bu süreçte değerlerine fazlaca değer katabilecek emtialar olabilir.
 
Yusuf Kavak
Işık Menkul Değerler Araştırma Müdürü
 
 
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. İnternet sitemizdeki her türlü tablo ve grafikler güvenilir olduğuna inanılan kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır. Sitemizde bulunan iç ve dış piyasalara ait tablo grafik ve analizlerin doğrulukları tarafımızca garanti edilmemekte ve bilgiler belli bir gelirin sağlanmasına yönelik olarak verilmemektedir.

Forex İşlemleri Risk Uyarısı: Kaldıraçlı alım satım (Forex) işlemleri düşük teminatlarla büyük miktarlı pozisyonların alınabildiği yüksek oranda risk içeren işlemlerdir. Kaldıraçlı alım satım işlemleri sonucunda kâr elde edebileceğiniz gibi zarar riskiniz de bulunmaktadır.

Lütfen olabilecek bütün riskleri anladığınızdan emin olun ve gerekiyorsa bağımsız danışmanlardan profesyonel tavsiye ve yardım alın. Sayfada verilen tüm bilgiler genel niteliktedir ve müşterilerin alım satım kararını destekleyebilecek düzeyde bilgi bulunmayabilir.
 

Elektrikli Araçların Emtialar Üzerindeki Olası Etkileri
 

İlgili Makaleler

Murat Akel
Gram Altın 545 Seviyesi Üzerine Tırmandı Yazar Murat Akel - 22.10.2021

ABD’de açıklanan verilerin zayıf görünümü sonrasında zayıflayan dolar endeksi ons altına rahat bir nefes aldırmıştı. Özellikle ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin yüzde 1,68 ile ciddi...

Elektrikli Araçların Emtialar Üzerindeki Olası Etkileri

Yorum Ekle

Yorum Kuralları

Biz, yorumları kullanarak diğer kullanicilarla bağlantıya geçmeniz, perspektifinizi paylaşmanız ve  yazarlara ve diğer kullanıcılara sorular sormanızı amaçlıyoruz. Ancak, söylem düzeyini yüksek tutmak amacıyla oluşturduğumuz aşagıdaki kriterleri lütfen aklınızda tutunuz:

  • Söyleşiyi zenginleştirin
  • Odaklanın ve takipte olun. Sadece tartışılan konuyla ilgili bilgileri gönderin.
  • Saygılı olun. Negatif görüşler bile pozitif ve diplomatik çerçevede anlatılabilir.
  • Standart yazı stili kullanın. Noktalama, küçük ve büyük harf kullanin.
  • NOT: Spam ve/veya promosyon içeren mesajlar ve  yorum içindeki bağlantılar silinecektir.
  • Küfür, iftira ya da bir yazar veya başka bir kullanıcıya yönelik kişisel saldırılardan kaçının.
  • Yalnız Türkçe yorum yapabilirsiniz.

Spam veya suistimal edenler siteden silinecek ve yazar veya kullanıcı olarak Investing.com tarafından ileride bir kayittan men edilecektir.

Düşünceleriniz buraya yazın
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
Bu sayfada da paylaş:
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yorumunuz için teşekkür ederiz. Yorumunuz, yöneticilerimiz tarafından kontrol edildikten sonra onaylanacaktır. Bu sebeple yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yoruma Grafik Ekle
Engellemeyi Onayla

%USER_NAME% isimli kullanıcıyı engellemek istediğinize emin misiniz?

Bunu onayladıktan sonra %USER_NAME% isimli kullanıcı ile birbirinizin yorumlarını görmeyeceksiniz.

%USER_NAME% başarıyla Engelli Listesine eklendi

Bu kişinin engelini yeni kaldırdınız. Yeniden engellemek için 48 saat beklemeniz gerekmektedir.

Yorumu şikayet et

Yorum silinmeli, çünkü:

Yorum Şikayet Edildi

Teşekkürler!

Şikayetiniz yönetim ekibimize iletildi
Feragat: Fusion Media would like to remind you that the data contained in this website is not necessarily real-time nor accurate. All CFDs (stocks, indexes, futures) and Forex prices are not provided by exchanges but rather by market makers, and so prices may not be accurate and may differ from the actual market price, meaning prices are indicative and not appropriate for trading purposes. Therefore Fusion Media doesn`t bear any responsibility for any trading losses you might incur as a result of using this data.

Fusion Media or anyone involved with Fusion Media will not accept any liability for loss or damage as a result of reliance on the information including data, quotes, charts and buy/sell signals contained within this website. Please be fully informed regarding the risks and costs associated with trading the financial markets, it is one of the riskiest investment forms possible.
Google ile Kayıt Ol
veya
E-posta ile Kayıt Ol