Son Dakika
0
Reklamsız Sürüm. Investing.com deneyiminizi geliştirin. 40% kadar indirimden yararlanın Daha Fazla Ayrıntı

Türkiye Ekonomisinde Adım Adım Ekonomik Krize - 6

Yazar Mustafa ÖZTÜRKPiyasa Genel Bakış12.06.2013 13:26
tr.investing.com/analysis/t%C3%BCrkiye-ekonomisinde-ad%C4%B1m-ad%C4%B1m-ekonomik-krize---6-21143
Türkiye Ekonomisinde Adım Adım Ekonomik Krize - 6
Yazar Mustafa ÖZTÜRK   |  12.06.2013 13:26
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu makale zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor
 
Bu yazı dizisine başladığımda Türkiye'nin klasik sorunu olan ideolojiksin peşin yargısını göze alarak başlamıştım. Elbette bu yazılarımın karşıt düşüncede olanlar tarafından eleştirileceğini düşünmüştüm. Eleştirinin sistem geliştirici, hata düzeltici, performans artırıcı tarafları vardır ve herkese karşı yapıcı eleştiri yapılmalıdır. Bu gün okuduğumuz düne göre daha kaliteli romanları edebiyat eleştirmenlerine borçluyuz. Eleştiri olmalıdır ancak eleştiri nitelikli olmalıdır. Örneğin yazdığım bir yazının aksini ispat eden bir çalışmanın linkini kopyalayan bir okuruma minnettar kalırım çünkü benim yeni bir şey öğrenmemi sağlamış olur. Sen olaya kötümser taraftan bakıyorsun ancak bak iyimser taraftan baktığında şurada şunu görürsün diyebilen okuruma saygılarımı iletiyorum. Öte taraftan analizleri doğrudan ön yargıyla okuyan ve beni ideolojik yazmakla suçlayan okurlarıma da analizlerin hiçbir şekilde ideoloji içermediğini belirtmek isterim.

Yazımıza devam edecek olursak bu gün Türkiye ekonomisi hakkında yüksek kaygılar taşımamın temel nedenlerini oluşturan bir konu üzerinden gitmek istiyorum. Konumuz Cari açık, cari açığın finansmanı ve cari açıkların kaçınılmaz sonu olan devalüasyon.

Türkiye ekonomisinde cari açık serbest piyasa sistemine geçtikten sonra her dönemde ve her devirde sorunumuz olmuştur. Cari işlemler açığı dediğimiz şey dış alemden satın aldığımız mal ve hizmetlerin tutarının dış aleme sattığımız mal ve hizmetlerin tutarından yüksekte olmasıdır. 100 birimlik mal satıp 120 birimlik mal ve hizmet aldığımızda 20 birim borçlanırız. Bu borcu karşı tarafa bu gün değilse yarın; yarın değilse bir sonraki gün ödemek zorundayız.

Yukarıda cari açıkların kaçınılmaz sonucu olan devalüasyonlar diye yazdık neden?

Yukarıdaki örnek üzerinden devam edelim 120 birim alıp 100 birim sattığımızda 20 birim borcumuzu dış dünyaya döviz cinsinden ödemek durumundayız, çünkü borçlandığımız devlet veya şirketler bizden TL cinsi ödeme yapmamızı kabul etmiyor. Biz doları bilir doları tanırız, biz Euro’dan başka akreditif kabul etmeyiz diyorlar; yani borcumuzu ödememiz için bizi döviz teminine mecbur bırakıyorlar. Dikkat edelim borçlarımızı TL cinsi ödeme imkânımız olsa devalüasyona yol açan cari açıklardan söz etmek mümkün olmaz. ( TL cinsi ödeme imkânımız olsa enflasyon şeklinde sonuçlar görülür)

Türkiye aylardır, yıllardır cari açık vererek ilerliyor ve verilen bu cari açıklar borç stoku olarak birikiyor. Borç stoku ülkeleri doğrudan krize götürmez ancak borcu çevirememek ülkeleri krize götürür. Daha fazla cari açık daha fazla dış borç stoku doğurur ve borç stoku arttıkça risk pirimi artar. Risk piriminiz yükseldikçe uzun vadeli borçlanma imkânlarınız azalır. Mevcut borçlarınızı kısa vadeli portföy girişleriyle yönetmeye çalışırsınız. Kısa vadeli fonlar ülkeye giriş yaptıkça sorun olmaz fakat para girişleri Dünyada veya Yurt içerisinde gerçekleşebilecek herhangi bir şokla kesintiye/azalmaya uğrarsa başınız belada demektir. Para girişleri azalınca ödemeler daha yüksek faizle yapılmak durumunda kalır. Ekonomi öyle bir noktaya gelir ki borçlar çevrilemez ve döviz kuru taleplere dayanamaz. Merkez bankası elinden geldiğince kuru savunmaya çalışsa da KIRMIZI HAT dediğimiz borç stoku/ merkez bankası rezervi öne çıkar ve Merkez bankası daha fazla kuru müdafaa edemez. Yerli parayı yabancı para karşısında devalüe ettiğini açıklamak zorunda kalır.

Türkiye’nin cari açığı finansmanla ilgili geldiği nokta aşağıdaki grafik üzerinden görülmektedir.



Grafikten de görüleceği üzere son aylarda cari açığının finansmanı daha çok Portföy ve Kısa Vadeli sermaye girişleriyle karşılanmaktadır. Doğrudan yabancı yatırımlar finansman içerisindeki ağırlığınız hızla azaltmıştır. Tehlike dediğimiz şey, size anlatmaya çalıştığım şey ve tüm kaygılarım yukarıda gördüğünüz grafikten başkası değildir.

Türkiye ekonomisinde adım adım ekonomik krize devam edecek…

Son söz: PARA ASLA UYUMAZ!

Sevgilerimle
Mustafa ÖZTÜRK
Türkiye Ekonomisinde Adım Adım Ekonomik Krize - 6
 

İlgili Makaleler

Ares Aslan
İzleme Listesi: Ethereum, NASDAQ ve Gümüş Yazar Ares Aslan - 22.06.2021

Önemli Haberler  Haftanın ikinci işlem gününe girerken risk iştahı yüksek. Hisseler önceki günü yükselişle tamamlarken çoğu majör dolar karşısında değer kazandı. Dolar endeksi ise...

Türkiye Ekonomisinde Adım Adım Ekonomik Krize - 6

Yorum Ekle

Yorum Kuralları

Biz, yorumları kullanarak diğer kullanicilarla bağlantıya geçmeniz, perspektifinizi paylaşmanız ve  yazarlara ve diğer kullanıcılara sorular sormanızı amaçlıyoruz. Ancak, söylem düzeyini yüksek tutmak amacıyla oluşturduğumuz aşagıdaki kriterleri lütfen aklınızda tutunuz:

  • Söyleşiyi zenginleştirin
  • Odaklanın ve takipte olun. Sadece tartışılan konuyla ilgili bilgileri gönderin.
  • Saygılı olun. Negatif görüşler bile pozitif ve diplomatik çerçevede anlatılabilir.
  • Standart yazı stili kullanın. Noktalama, küçük ve büyük harf kullanin.
  • NOT: Spam ve/veya promosyon içeren mesajlar ve  yorum içindeki bağlantılar silinecektir.
  • Küfür, iftira ya da bir yazar veya başka bir kullanıcıya yönelik kişisel saldırılardan kaçının.
  • Yalnız Türkçe yorum yapabilirsiniz.

Spam veya suistimal edenler siteden silinecek ve yazar veya kullanıcı olarak Investing.com tarafından ileride bir kayittan men edilecektir.

Düşünceleriniz buraya yazın
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
Bu sayfada da paylaş:
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yorumunuz için teşekkür ederiz. Yorumunuz, yöneticilerimiz tarafından kontrol edildikten sonra onaylanacaktır. Bu sebeple yorumunuzun yayınlanması biraz zaman alabilir.
Yorumlar (3)
ömer sarı
ömer sarı 18.06.2013 17:59
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
dolar için beklenti nedir. 2 tl üstüne sıçrarmı diyorlar. 2 tl üstüne sıçrarsa küçük ve orta ölçelkli bir sürü şirket batar diyorlar. bu konuda ne diyorsunuz.
Ahmet Dursun
Ahmet Dursun 12.06.2013 22:23
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
sn yazar ilk paragrafınızdan iki cümle. . 1- Elbette bu yazılarımın karşıt düşüncede olanlar tarafından eleştirileceğini düşünmüştüm. . 2- Öte taraftan analizleri doğrudan ön yargıyla okuyan ve beni ideolojik yazmakla suçlayan okurlarıma da analizlerin hiçbir şekilde ideoloji içermediğini belirtmek isterim. . . kendi içinde tutarlı değilsin ki. biz sana nasıl yanlı değilsin diyelim ki.
Ahmet Dursun
Ahmet Dursun 12.06.2013 22:15
Kaydedildi. Kayıtlı Öğeler Kısmını İncele
Bu yorum zaten Kayıtlı Öğeler arasında bulunuyor.
sn yazar ilk paragrafınızdan iki cümle. . 1- Elbette bu yazılarımın karşıt düşüncede olanlar tarafından eleştirileceğini düşünmüştüm. . 2- Öte taraftan analizleri doğrudan ön yargıyla okuyan ve beni ideolojik yazmakla suçlayan okurlarıma da analizlerin hiçbir şekilde ideoloji içermediğini belirtmek isterim. . . kendi içinde tutarlı değilsin ki. biz sana nasıl yanlı değilsin diyelim ki.
 
Bu grafiği silmek istediğinize emin misiniz?
 
Gönder
 
Ekteki grafiği yeni bir grafikle değiştirmek istiyor musunuz?
1000
Yorum yapma yetkiniz olumsuz puanlama sebebiyle kısıtlanmıştır. Durumunuz moderatörlerimiz tarafından incelenecektir.
Lütfen tekrar yorum yapmadan önce bir dakika bekleyiniz.
Yoruma Grafik Ekle
Engellemeyi Onayla

%USER_NAME% isimli kullanıcıyı engellemek istediğinize emin misiniz?

Bunu onayladıktan sonra %USER_NAME% isimli kullanıcı ile birbirinizin yorumlarını görmeyeceksiniz.

%USER_NAME% başarıyla Engelli Listesine eklendi

Bu kişinin engelini yeni kaldırdınız. Yeniden engellemek için 48 saat beklemeniz gerekmektedir.

Yorumu şikayet et

Yorum silinmeli, çünkü:

Yorum Şikayet Edildi

Teşekkürler!

Şikayetiniz yönetim ekibimize iletildi
Feragat: Fusion Media would like to remind you that the data contained in this website is not necessarily real-time nor accurate. All CFDs (stocks, indexes, futures) and Forex prices are not provided by exchanges but rather by market makers, and so prices may not be accurate and may differ from the actual market price, meaning prices are indicative and not appropriate for trading purposes. Therefore Fusion Media doesn`t bear any responsibility for any trading losses you might incur as a result of using this data.

Fusion Media or anyone involved with Fusion Media will not accept any liability for loss or damage as a result of reliance on the information including data, quotes, charts and buy/sell signals contained within this website. Please be fully informed regarding the risks and costs associated with trading the financial markets, it is one of the riskiest investment forms possible.
Google ile Kayıt Ol
veya
E-posta ile Kayıt Ol